Governance
Governance
Governance gaat over de manier waarop een organisatie wordt bestuurd, hoe toezicht wordt gehouden en hoe verantwoordelijkheden zijn verdeeld. Maar goede governance ontstaat niet alleen door structuren, reglementen en governancecodes.
Het gaat ook over hoe mensen hun rol invullen, hoe bestuur en toezicht samenwerken, welke gesprekken wel en niet worden gevoerd en hoe wordt omgegaan met spanning, verantwoordelijkheid en vertrouwen.
Ik begeleid bestuurders, Raden van Toezicht en Raden van Commissarissen bij governancevraagstukken waarin structuur, gedrag en samenwerking met elkaar verbonden zijn.
Een governancevraagstuk ontstaat vaak wanneer de organisatie verandert.
De organisatie groeit of professionaliseert. Rollen en verantwoordelijkheden zijn in de praktijk anders geworden dan op papier. Een bestuur wil meer op afstand komen. Een Raad van Toezicht zoekt opnieuw naar zijn positie. Of de samenwerking tussen bestuur en toezicht vraagt aandacht.
Soms is de aanleiding heel concreet. Soms is er vooral het gevoel dat de bestaande manier van werken niet meer helemaal past.
Je kunt bij Lighthouse terecht voor onder andere:
ontwikkeling en professionalisering van bestuur en toezicht;
inrichting en herinrichting van governance;
ontwikkeling van de rol van de Raad van Toezicht of Raad van Commissarissen;
samenwerking en rolverdeling tussen bestuurder en toezicht;
ontwikkeling van een toezichtvisie;
overgang naar een andere bestuurs- of toezichtstructuur;
vraagstukken rond afstand en nabijheid, vertrouwen en controle;
governance tijdens organisatieverandering;
complexe situaties waarin structuur en onderlinge dynamiek door elkaar zijn gaan lopen.
Bij governancevraagstukken is de eerste oplossing niet altijd een nieuw model, reglement of organogram.
Daarom kijk ik eerst naar de formele én de feitelijke werkelijkheid.
Hoe zijn verantwoordelijkheden georganiseerd? Hoe worden rollen daadwerkelijk ingevuld? Welke patronen zijn ontstaan? Waar zit spanning? Wat vraagt de ontwikkelfase van de organisatie? En welke vorm van governance ondersteunt de organisatie bij de volgende stap?
Dat kan leiden tot een relatief eenvoudige aanpassing, maar ook tot een bredere ontwikkeling van bestuur, toezicht of organisatie.
Niet het model is het vertrekpunt, maar de opgave.
In mijn werk verbind ik kennis van governance met ervaring in leiderschap, organisatieontwikkeling, boardroomdynamiek en toezicht.
Daardoor kijk ik niet alleen naar hoe governance is ingericht, maar ook naar hoe governance wordt geleefd.
Een structuur kan op papier uitstekend kloppen en in de praktijk toch niet werken. Andersom kan een organisatie jarenlang goed functioneren op informele afspraken, totdat groei, wisseling van personen of een veranderende omgeving vraagt om meer helderheid.
Goede governance vraagt daarom om een voortdurend samenspel tussen structuur en gedrag, tussen formele verantwoordelijkheid en menselijke verhoudingen.
Geen governancevraagstuk is hetzelfde.
Afhankelijk van de situatie kan ik eerst helpen te verhelderen wat werkelijk speelt. Van daaruit ontstaat een perspectiefop de richting die passend is. Wanneer een bredere ontwikkeling nodig is, kan dit worden uitgewerkt in een routekaartmet heldere ankerpunten.
En wanneer de verandering daarom vraagt, kan ik als loods tijdelijk meevaren tijdens de uitvoering.
Soms is één scherp gesprek of een sessie voldoende. Soms vraagt de opgave om een langer ontwikkeltraject.
Het doel is niet om zoveel mogelijk governance toe te voegen.
Het doel is een manier van besturen en toezicht houden die past bij de organisatie, haar maatschappelijke of ondernemingsopgave en de fase waarin zij zich bevindt.
Met heldere verantwoordelijkheden en rollen. Met ruimte voor professioneel gesprek en tegenspraak. En met voldoende vertrouwen om niet alles dicht te hoeven regelen.
Goede governance geeft houvast zonder beweging onmogelijk te maken.
Lighthouse. Voor een ander perspectief op governance!
Veelgestelde vragen
Governance gaat over de manier waarop een organisatie wordt bestuurd en waarop toezicht wordt gehouden. Het omvat onder meer rollen, verantwoordelijkheden, besluitvorming, toezicht en verantwoording.
Lighthouse kijkt daarnaast nadrukkelijk naar gedrag, samenwerking en onderlinge verhoudingen, omdat die uiteindelijk mede bepalen hoe governance in de praktijk functioneert.
Dat kan bijvoorbeeld wanneer rollen en verantwoordelijkheden niet meer helder zijn, bestuur en toezicht anders willen gaan samenwerken, de organisatie groeit of professionaliseert, een bestuursmodel niet meer past of wanneer spanningen ontstaan waarvan niet duidelijk is of de oorzaak in structuur, gedrag of samenwerking ligt.
Ook een nieuwe ontwikkelfase van de organisatie kan aanleiding zijn om de governance opnieuw tegen het licht te houden.
Ja. Ik kan organisaties begeleiden bij het onderzoeken en ontwikkelen van een bestuurs- en toezichtmodel dat past bij de toekomstige opgave van de organisatie.
Daarbij kijk ik niet alleen naar de formele structuur, maar ook naar de gevolgen voor rollen, verantwoordelijkheden, samenwerking en gedrag.
Goede governance betekent dat bestuur, toezicht, verantwoordelijkheden en besluitvorming zo zijn ingericht dat de organisatie haar opgave verantwoord en effectief kan realiseren.
Daarbij zijn niet alleen regels en structuren belangrijk. Ook rolbewustzijn, onafhankelijkheid, vertrouwen, tegenspraak, transparantie en de kwaliteit van het gesprek tussen bestuur en toezicht zijn bepalend.
Ja. Wanneer spanningen tussen bestuurder en Raad van Toezicht samenhangen met rollen, verwachtingen, governance of samenwerking, kan ik helpen zichtbaar te maken wat er werkelijk speelt en welke interventie passend is.
Wanneer vooral de onderlinge dynamiek centraal staat, valt dit ook binnen mijn expertise in boardroomdynamiek.
Ja. Dat kan bijvoorbeeld gaan om een toezichtvisie, rolontwikkeling, professionalisering, zelfevaluatie, samenwerking met de bestuurder of ontwikkeling van de Raad als team.
Afhankelijk van de vraag kan dat een afzonderlijke sessie zijn of onderdeel van een langer ontwikkeltraject.
Nee. Governance moet passen bij de organisatie, haar opgave en haar ontwikkelfase.
Daarom onderzoek ik eerst wat nodig is en bepaal ik vervolgens samen met de betrokkenen welke inrichting en ontwikkeling daarbij passen.
Wil je de governance van je organisatie verder ontwikkelen? Veranderen rollen of verantwoordelijkheden? Of merk je dat iets in bestuur of toezicht niet meer goed werkt, maar is nog niet duidelijk waar dat precies door komt?
Dan begint het met het verhelderen van de vraag.